لا وَحدةَ أوحشُ مِنَ العُجبِ (حکمت۱۱۳)
سیّئَةُ تَسوءُکَ خیر عندَالله مِن حسنة تُعجِبُکَ
(حکمت۴۶)
مردم از افراد خودبین وخودخواه متنفرند و از آن ها فاصله می گیرند و از سوی دیگر، افراد خودبین مردم را در حد دوستی خود نمی بینند و این برتری خیالی و وهمی، آن ها را از مردم جدا می سازد و به این ترتیب به تنهایی وحشتناکی گرفتار می شوند. حضرت علی علیه السلام می فرماید: لا وحدةَ أوحشُ منَ العُجب؛ هیچ انزوایی وحشتناک تر از خودپسندی نیست.
امام علی علیه السلام می فرماید: سیئة تسوءُکَ خیر عندالله من حسنة تُعجبُک؛ گناهی که تو را ناراحت کند، نزد خدا بهتر از کار خوبی است که تو را به خودبینی وادارد؛ زیرا هرگاه گناهی از انسان سر زند و پشیمان شود و به راستی توبه کند، توبه او گناهش را از میان می برد و عذابی را که مستحق آن بوده است، برطرف می سازد و پاداش توبه هم برای او حاصل می شود؛ ولی آن کس که واجبی را اطاعت می کند و مستحق ثواب می شود، اگر بر خودشیفته شود و بر مردم تکبر کند، ثواب عبادتش به سبب شیفتگی و غرور از میان می رود و بدون شک آن کس که ثواب توبه برای او آماده و عذاب گناه از او ساقط می شود، بهتر از کسی است که کار ثوابی انجام می دهد و مغرور می شود.
حکایت
پهلوانی هنرهای بسیار از خود نشان داده و پهلوانان جهان را بر زمین افکنده و شهرتی فراوان یافته بود. این توانایی و قدرت، او را مغرور ساخت و رو به آسمان کرد و گفت: بارخدایا! حال جبرئیل را بفرست تا با او دست و پنجه نرم کنم؛ زیرا در زمین کسی نیست که تاب مقاومت مرا داشته باشد. چند روز نشد که حق تعالی او را ضعیف و ناتوان کرد و برای شکستن غرورش او را به ویرانه ای انداخت. آنقدر ضعف بر او غالب شد که سرش را بر خشتی گذاشته بود و موشی بر رویش می جست و سر انگشتان پایش را به دندان می گزید و او قدرت نداشت تا پایش را جمع کند. صاحب دلی از کنار وی گذشت و گفت: خدا یکی از لشکرش را که از همه کوچک تر است بر تو مسلط فرمود تا متنبه شوی و از غرور توبه کنی. اگر استغفار کنی خداوند تو را می بخشد.
مشاهده شده در کتاب درسنامه نهج البلاغه صفحه ۲۱۰
آخرین نظرات